Vibrant Villages Programme – ಗಡಿ ಗ್ರಾಮಗಳ ಸಮಗ್ರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ

ಕೇಂದ್ರ ಗೃಹ ಸಚಿವಾಲಯದ Vibrant Villages Programme (VVP) ಗಡಿ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಗ್ರಾಮಗಳ ಸಮಗ್ರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗಾಗಿ ರೂಪಿಸಲಾದ ಮಹತ್ವದ ಯೋಜನೆಯಾಗಿದೆ. VVP-I ಮತ್ತು VVP-II ಸೇರಿ ಒಟ್ಟು ₹11,639 ಕೋಟಿ ಅನುದಾನ ಹೊಂದಿವೆ.

VVP-I ಅನ್ನು 2023ರಲ್ಲಿ Centrally Sponsored Scheme ಆಗಿ ಆರಂಭಿಸಲಾಯಿತು. ಇದು Arunachal Pradesh, Himachal Pradesh, Sikkim, Uttarakhand ಮತ್ತು Ladakhನ ಉತ್ತರ ಗಡಿಯ 662 ಆದ್ಯತಾ ಗ್ರಾಮಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. VVP-Iಗೆ ₹4,800 ಕೋಟಿ ಮೀಸಲಾಗಿದೆ.

VVP-II ಅನ್ನು 2025ರಲ್ಲಿ Central Sector Scheme ಆಗಿ ಅನುಮೋದಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ₹6,839 ಕೋಟಿ ಅನುದಾನದೊಂದಿಗೆ ಉತ್ತರ ಗಡಿಯನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಇತರ International Land Borders ಸಮೀಪದ 1,954 ಗ್ರಾಮಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.

ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದೇಶಗಳು

– ಗಡಿ ಗ್ರಾಮಗಳ ಜನರ ಜೀವನಮಟ್ಟ ಸುಧಾರಣೆ.
– ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿ ಉದ್ಯೋಗ ಮತ್ತು ಜೀವನೋಪಾಯ ಅವಕಾಶಗಳ ಸೃಷ್ಟಿ.
– ಗಡಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಂದ ವಲಸೆ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದು.
– ರಸ್ತೆ, ವಿದ್ಯುತ್, ಆರೋಗ್ಯ, ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು telecom connectivity ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದು.
– ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ, ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು One Village–One Product ಮಾದರಿಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವುದು.
– VVP-II ಮೂಲಕ trans-border crime ನಿಯಂತ್ರಣ ಮತ್ತು ಗಡಿ ಜನರನ್ನು border guarding forcesಗಳ “eyes and ears” ಆಗಿ ಸಕ್ರಿಯಗೊಳಿಸುವುದು.

ಅನುಷ್ಠಾನ ತಂತ್ರ

ಪ್ರತಿ ಗ್ರಾಮಕ್ಕೆ Village Action Plan ರೂಪಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. District administration, Gram Panchayats, State Governments ಮತ್ತು ಕೇಂದ್ರ ಇಲಾಖೆಗಳು ಸ್ಥಳೀಯ ಅಗತ್ಯಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ border-specific ಹಾಗೂ village-specific ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸುತ್ತವೆ.

ಯೋಜನೆ convergence model ಆಧಾರಿತವಾಗಿದ್ದು, ಇತರ ಕೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಯೋಜನೆಗಳ 100% saturationಗೆ ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತದೆ. All-weather roads ಅನ್ನು PMGSY-IV ಮೂಲಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. SHGs, cooperatives ಮತ್ತು FPOಗಳ ಮೂಲಕ livelihood ಮತ್ತು value-chain developmentಗೆ ಉತ್ತೇಜನ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. PM Gati Shakti ಸೇರಿದಂತೆ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಡೇಟಾಬೇಸ್‌ಗಳನ್ನು ಯೋಜನಾ ಅನುಷ್ಠಾನಕ್ಕೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಪರೀಕ್ಷಾ ಟ್ರಿಕ್:

VVP-I = Northern Border + Centrally Sponsored Scheme
VVP-II = Other International Land Borders + Central Sector Scheme + 100% Central funding.