53ನೇ PRAGATI ಸಭೆ: ₹30,000 ಕೋಟಿಗೂ ಅಧಿಕ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಯೋಜನೆಗಳ ಪರಿಶೀಲನೆ

ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಅವರ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ 53ನೇ PRAGATI ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ದೇಶದ ಪ್ರಮುಖ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಯೋಜನೆಗಳ ಪ್ರಗತಿಯನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ರೈಲ್ವೆ (Railways), ರಸ್ತೆ (Road) ಮತ್ತು ವಿದ್ಯುತ್ (Power) ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ₹30,000 ಕೋಟಿಗೂ ಅಧಿಕ ಮೌಲ್ಯದ ಆರು ಪ್ರಮುಖ ಯೋಜನೆಗಳ ಅನುಷ್ಠಾನ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಲಾಯಿತು. ಯೋಜನೆಗಳ ವಿಳಂಬವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದು, ಕೇಂದ್ರ–ರಾಜ್ಯಗಳ ನಡುವೆ ಉತ್ತಮ ಸಮನ್ವಯ ಸಾಧಿಸುವುದು ಹಾಗೂ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ವೇಗಗೊಳಿಸುವುದು ಸಭೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿತ್ತು.

PRAGATI ಎಂದರೇನು?

PRAGATI – Pro-Active Governance and Timely Implementation ಎಂಬುದು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಪ್ರಮುಖ ICT-based multi-purpose governance platform ಆಗಿದೆ. ಇದನ್ನು 2015ರಲ್ಲಿ ಆರಂಭಿಸಲಾಯಿತು. ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿಗಳ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಸರ್ಕಾರಿ ಯೋಜನೆಗಳು, ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಅನುಷ್ಠಾನವನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಪರಿಶೀಲಿಸಲು ಇದು ಅವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿಸುತ್ತದೆ.

PRAGATIಯ ಪ್ರಮುಖ ವಿಶೇಷತೆಯೆಂದರೆ Digital Data Management, Video Conferencing ಮತ್ತು Geo-spatial Technologyಗಳನ್ನು ಒಂದೇ ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಸಂಯೋಜಿಸುವುದು. ಇದರ ಮೂಲಕ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಗಳು ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯಗಳ ಮುಖ್ಯ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ ನೇರವಾಗಿ ಸಂವಾದ ನಡೆಸಿ ಯೋಜನೆಗಳ ಅನುಷ್ಠಾನದಲ್ಲಿರುವ ಅಡೆತಡೆಗಳಿಗೆ ಪರಿಹಾರ ಕಂಡುಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಇದು Cooperative Federalismಗೆ ಉತ್ತಮ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದೆ.

53ನೇ ಸಭೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು

53ನೇ PRAGATI ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸುವ ಬದಲು Integrated Infrastructure Planning ವಿಧಾನವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ಒತ್ತಿಹೇಳಲಾಯಿತು. ರಸ್ತೆ, ರೈಲ್ವೆ, ವಿದ್ಯುತ್, ದೂರಸಂಪರ್ಕ, ನೀರು ಮತ್ತು ಇತರ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೌಲಭ್ಯಗಳ ನಿರ್ಮಾಣದಲ್ಲಿ ಇಲಾಖೆಗಳ ನಡುವೆ ಸಮನ್ವಯ ಅತ್ಯಗತ್ಯವಾಗಿದೆ.

ವಿಶೇಷವಾಗಿ Common Utility Corridors ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಮಹತ್ವ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ವಿದ್ಯುತ್ ಕೇಬಲ್, ದೂರಸಂಪರ್ಕ ಜಾಲ, ನೀರಿನ ಪೈಪ್‌ಲೈನ್ ಹಾಗೂ ಇತರ Utility Servicesಗಳಿಗೆ ಸಮನ್ವಯಿತ ಮಾರ್ಗಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸುವುದರಿಂದ ಒಂದೇ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಪದೇಪದೇ ಅಗೆಯುವ ಅಗತ್ಯ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ Project Cost, ಸಮಯ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ಉಂಟಾಗುವ ತೊಂದರೆಗಳನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಬಹುದು.

PRAGATI ಮೂಲಕ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ Land Acquisition, Environmental Clearances, Inter-departmental Coordination ಮತ್ತು ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ವಿಳಂಬದಂತಹ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಪರಿಶೀಲಿಸಿ ತ್ವರಿತ ಪರಿಹಾರ ಕಂಡುಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.

PRAGATIಯ ಮಹತ್ವ

PRAGATI ಭಾರತದಲ್ಲಿ Good Governance, Accountability, Transparency ಮತ್ತು Timely Implementationಗೆ ಉತ್ತೇಜನ ನೀಡುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ. ದೊಡ್ಡ ಯೋಜನೆಗಳ ವಿಳಂಬವು ವೆಚ್ಚ ಹೆಚ್ಚಳಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುವುದರಿಂದ, ನಿರಂತರ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹಣದ ಸಮರ್ಥ ಬಳಕೆಗೆ ನೆರವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು PM Gati Shaktiಯ ಸಮಗ್ರ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಯೋಜನಾ ದೃಷ್ಟಿಕೋನಕ್ಕೂ ಪೂರಕವಾಗಿದೆ.

ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು

PRAGATI – Pro-Active Governance and Timely Implementation | ಆರಂಭ – 2015 | 53ನೇ ಸಭೆ – ಆರು ಪ್ರಮುಖ ಯೋಜನೆಗಳ ಪರಿಶೀಲನೆ | ಮೌಲ್ಯ – ₹30,000 ಕೋಟಿಗೂ ಅಧಿಕ | ಪ್ರಮುಖ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳು – Railways, Roads & Power | ಪ್ರಮುಖ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಗಳು – Cooperative Federalism, Good Governance, Geo-spatial Technology, Common Utility Corridors ಮತ್ತು Integrated Infrastructure Planning.

ಈ ವಿಷಯವು UPSC, KAS, PSI, PDO, FDA/SDA ಹಾಗೂ ಇತರ Competitive Examinationsಗಳಲ್ಲಿ Governance, Infrastructure, Economy ಮತ್ತು Current Affairs ವಿಭಾಗಗಳಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಉಪಯುಕ್ತವಾಗಿದೆ.